Ko te tirohanga ā-ringa o tētahi hoa noho kotahi e whakaatu ana i nga whare pōkai tata ki nga ture. Kai te kitea he porowhita matua, a, ko nga whare e whakaritea ana. E kitea ana hoki nga huarahi, nga puku, me ētahi motokā ruarua, tae atu ki ētahi rākau e marara ana puta noa i taua rohe.

Whakaae whakawhiti-whakawhiti tautohetohe

Kei te tuku a NZDRC i ngā ratonga whānui, ko tētahi o ēnei kei roto ko tētahi whakawhāititanga i roto i te aronga me te takawaenga mō ngā tautohe whakawhiti. I te mea kua nui haere te mōhiotia o tētahi tukanga taumira tautohe tōtika, māia hoki, ka tino nui ake te hiahiatanga o tētahi tohutohu, takawaenga rānei me te mōhiotanga whāiti i roto i ngā tauira whakawhiti.

Ko ngā taitara whakawhiti-whakawhiti, he tikanga tūturu o te wehenga whenua i Aotearoa, he tokomaha nga kaipupuri kāinga e whai ana i te whenua. Ko ia kaipupuri kāinga e pupuri ana i te mana ki te whakamahi me te noho i tō rātou ake kāinga me ētahi atu wāhi i tohua mō tā rātou whakamahinga tāuke.

Ko te tāmau i roto i te rīhi whakawhiti he whakaaetanga i waenganui i nga kaipupuri kāinga, e whakahuahua ana i ngā whakaritenga me ngā tikanga o te rīhi. I te nuinga o te wā, e hiahiatia ana e tēnei whakaaetanga kia whiwhi whakaaetanga mai i ērā atu rīhi mō tētahi whare nui, mahi whakatikatika rānei. Tūhura atu anō kia kite me pēhea e āwhina ai to mātau tohunga i tēnei rohe ki te whakahaere tika me te whakatau i ō tautohe whakawhiti.

I tēnei whārangi

Tirohanga Whānui o ngā ratonga

Kua whakatakotoria pai a NZDRC hei whakarite i te ratonga tino pakari, tika, māia hoki e wātea ana mō ngā rōpū e mahi ana i tētahi tautohe whakawhiti.

Ngā kōwhiringa tukanga

Ko te tikanga ka taea e nga rōpū te kōwhiri i waenganui i te aronga me te takawaenga mo ta rātau tautohe whakawhiti.

NGA PĀTAI E UIUITIA AI

Tūhuratia tā mātou wāhanga FAQ mō ngā kitenga tere me te kimi whakautu ki ngā pātai noa iho.

Tirohanga Whānui o ngā ratonga

He mahi matatini pea te whakawātea i ngā whakaaetanga whakawhiti, i te nuinga o te wā e ahu ana ki ngā whakahēnga i waenganui i nga rōpū e pā ana. Mā tā mātou ratonga taumira tautohe tūturu e whakarato i ngā ratonga aronga ngaio me ngā ratonga takawaenga i whakaritea hei whakahaere i aua matatinitanga me te ārahi i a koe ki te taumira.
Ko te tikanga, ko te tikanga, ko tētahi tikanga tika, tūkino hoki o te whakatau tautohetohe, ko te tikanga kei roto i te nuinga o ngā whakaaetanga whakawhiti. Mā tēnei tukanga i whakaae tōmua e whakamana i ngā kaipupuri kāinga kia kōwhiri i te aronga tūmataiti, nā reira ka karo i te hiahia ki te tīmata i ngā takahanga kōti.
Mō ngā kaipupuri kāinga e manakē ana ki te tiaki i o rātau pātahitanga ki ngā hoa noho tata, e whakatakoto ana mātau He whiringa whai hua te takawaenga. Ka whakatūria e o mātau pāpāho wheako he taiao ngātahi e whakahau ana i nga rōpū kia mahi tahi ki tētahi rongoā. Nā tō mātou tino angitu me to mātau rongo mo te whakaputa i ngā putanga tōrunga, e tūtohu ana mātou i tā mātou ratonga takawaenga mō ngā kaipupuri kāinga e kākari ana ki ngā tautohetohe i raro i te whakangāwari whakawhiti e āhei ana ki te whakawhiti i tētahi ripanga kia puta mai he rongoā toa.

Ngā kōwhiringa tukanga

Ko ngā tukanga tino whakamahia mō ngā tautohe whakawhiti, he aronga me te takawaenga.

Arbitration

Ko te whakaritenga he tukanga ture e whakahaeretia ana e te Ture Whakahaere 1996 e whakatau ai te kaiwhakahaere i ngā take i runga i te tautohetohe e ai ki te ture. Kai te herea te whakataunga a te kaiwhakahaere ki nga rōpū.

Ka taea e nga rōpū te kōwhiri i nga ture ā-mahi e pā ana ki to rātau aronga. He kōwhiringa pai ngā Ture Whakahaere ECA45 o Aotearoa mō ēnei momo tautohetohe. Mā tēnei tukanga e whakarato i nga rōpū ki tētahi aronga tere, utu tika hoki.

I raro i ēnei ture, ka whai wāhi ngā rōpū e rua ki te whakaatu i ā rātou tukunga me ngā whakaaturanga ki te kaiwhakahaere, ā, ka tukuna he whakataunga i roto i te 45 rā mahi. Ko te tukanga aronga ko te 'i runga i ngā tuhinga'. Ki tētahi atu kōrero, ka whakawhitia e nga rōpū a rātau tukunga me a rātau whakaaturanga tuhituhi, a, kaore he rongo. Mā tēnei e āhei ai mō ngā penapena wā nui me ngā penapena utu, ā, ka nui ake te mōhiotanga i te rārangi wā me ngā utu.

Hei haere tonu i raro i tēnei ratonga utu pūmau, me whakaae ngā rōpū ki te whakahaere i raro i ngā Ture Whakahaere o AotearoaDRC ECA45. Ka taea tēnei e ngā rōpū mā te whakaoti i tētahi Kirimana ki Arbitrate, e taea ai e tā mātou tīma Rēhita te āwhina i a koe.

E noho ana tētahi rōpū mātauranga e rima i te tēpu hui i roto i tētahi tari hou me nga matapihi nui. Tokorua nga tangata, ko te tangata i roto i te hūtu me te wahine i roto i te mura pī, kai te arotahi, e whakauru ana ki te kōrerorero, me nga tuhinga me te kapu kawhe i runga i te tēpu.

Whakapā atu ki tā mātou tīma Rēhita mō tētahi Kirimana ki Arbitrate.

Ka taea hoki e ngā rōpū te haere tonu i runga i tētahi pānui i raro i te Ture Arbitration 1996, te whāngai rānei i tētahi o ngā huinga whirinoa a NZDRC o ngā ture whakahaere. Mō ētahi atu mōhiohio, whakapā mai koa ki a mātou i tēnei rā.

Pāpāho

Ko te pāpāho he tukanga whakaritenga, muna, ōpaki hoki e whakamahia ai e ngā rōpū ki tētahi tautohe ngā ratonga a tētahi pāpāho pūkenga, takitahi hoki hei āwhina i a rātou ki te whakarite i tētahi whakataunga e manakohia tahitia ana e taua tautohe e tutuki ai ā rātou painga me ō rātou hiahia, ā, kāore e hiahiatia kia rite ki ngā mana ā-ture pākaha, ki ngā paerewa hapori ahuwhānui rānei.

Hei haere tonu, me whakaae ngā rōpū ki te pāpāho i raro i ngā Ture Pāpāho o Aotearoa.  Ka taea tēnei e ngā rōpū mā te whakaoti i tētahi Kirimana ki te Pāpāho, e taea ai e tā mātou tīma Rēhita te āwhina i a koe.

Whakapā atu ki tā mātou tīma Rēhita mō tētahi Kirimana ki te Pāpāho.

NGA PĀTAI E UIUITIA AI

Kimihia ngā kitenga tere me ngā mōhiohio āwhina mō ngā momo kaupapa maha e pā ana ki ngā tautohe whakawhiti-whakawhiti

He aha ngā ratonga a Aotearoa i tua atu i ētahi atu?

E tuku ana a AotearoaDRC i ngā tukanga taumira tautohe whakahaere katoa.

E mahi ana mātau hei rārangi rēhita tūmataiti, e whakarato ana i tētahi wāhi tohutoro mō ngā rōpū me o rātau māngai, e āwhina ana ki te wāhuitanga o ngā tohunga taumira tautohe, me te whakahaere me te whakahaere i ngā tukanga taumira tautohe tūmataiti puta noa i ngā wāhanga me ngā mahi whānui i Aotearoa.   

Kei roto i a mātau ratonga he registrar whakaihi me tētahi tukanga tirohanga hoa. Mā ēnei e āhei ai te whakahaere pai ake i te kēhi me ngā whakapainga i te kounga o te whakataunga. 

E tū ana a NZDRC mo tōna tohunga me tōna rongo mo te whāngai i nga putanga tōrunga. Ko o mātau takawaenga wheako me nga kaiwhakahaere e tino mōhiotia ana ki te whakahaere i nga matatinitanga o nga whakaaetanga whakawhiti me nga rōpū ārahi ki te taumira.

Me kōwhiri koe i te aronga i runga i te pāpāhotanga ina hiahia koe ki tētahi putanga arowhānui, here ā-ture. E tika ana hoki te whakawāteatanga ina nui te taumata papā o nga rōpū, kāore rānei e taea te whakarite hāngai ki a rāua anō.

He kōwhiringa pai te pāpāho ina hiahia ngā rōpū e rua ki te mahi tahi ki te whakatika i ta rātau tautohe, ā, e tuwhera ana ki te whakararuraru. E tika ana hoki ina hira te tiaki i te pātahitanga i waenganui i ngā rōpū, i te mea he iti iho te tukanga takawaenga i te aronga.

Ka taea te whakaū i ngā tohu whakahaere i raro i te Ture Whakahaere 1996 me te ao whānui i raro i te Hui o New York. Tērā pea ka whakakāhoretia te whakaū i roto i ngā take tino ātaahua e whiwhi ana i tētahi tikanga pai mo te whiwhi i te taumira whakamutunga o te tautohetohe. 

Ko ngā whakaaetanga whakatau pāpāho, ko ngā manawa whakawātea me ngā manawa tohunga e taea te whakaū hei take kānataraki.

I te nuinga o te wā e whakauru ana nga tautohetohe whakawhiti ki nga hoa noho tata. Kaore e kī ana he wāhi tēnei e hiahia ana koe kia mau tonu ngā pātahitanga pai. 

Ko te tikanga e whakaaetia nuitia ana te whakawāteatanga me te takawaenga he tikanga iti iho te whakatau i tētahi tautohetohe, he taumira ki te haere i nga kōti.

Mauria te hipanga tuatahi ki te whakatika i tō tautohe whakawhiti i tēnei rā

Kaua e tuku i ngā whakahēnga whakawhiti kia tūkino i ō pātahitanga, kia whakapau rānei i ō rauemi. Kōwhiria ngā ratonga aronga ngaio me ngā ratonga takawaenga a NZDRC mō tētahi tukanga e whakanui ana i tō wā, moni, me ngā pātahitanga. Whakapā mai ki a mātou i tēnei rā kia mōhio anō me pēhea e āwhina ai mātou i a koe, i ō kiritaki rānei.

Whakapā atu

Whakapā atu ki tā mātou tīma i tēnei rā kia kite me pēhea tātau e āwhina ai

Whakapā mai ki a mātou

Ko tēnei āpure mō ngā take whakamanatanga, ā, me waiho kē.